Δευτέρα, 11 Ιανουαρίου 2010

Μαθήματα ιστορίας μετά μουσικής


Γιατί γράφτηκαν αυτά που μας σημάδεψαν...

Αν μπορούσε κανείς να ακούσει προσεκτικά όλα τα τραγούδια τής παγκόσμιας μουσικής σκηνής, μάλλον θα μάθαινε καλύτερη ιστορία. Θυμάμαι, είχα μια καθηγήτρια ιστορίας που συνήθιζε να συνδυάζει τις παραδόσεις με σχετικές μουσικές ακροάσεις. Η μέθοδός της αποδείχτηκε εξαιρετικά αποτελεσματική, ειδικά σε ατίθασους εφήβους που κύριο μέλημά τους δεν είχαν παρά την ανταλλαγή δίσκων και πειρατικών κασετών. Στην αναζήτηση στοιχείων για το άρθρο συνειδητοποίησα ότι τα τραγούδια που έχουν βασιστεί σε ιστορικά και πολιτικοκοινωνικά περιστατικά είναι πολύ περισσότερα από όσα νόμιζα και μάλιστα δεν αφορούν μόνο γεγονότα του εικοστού αλλά και παλαιότερων αιώνων. Αυτά που ακολουθούν δεν αποτελούν παρά ένα ελάχιστο δείγμα. Ένα είναι σίγουρο: η ανθρώπινη ιστορία υπερβαίνει κατά πολύ ακόμη και την πιο δημιουργική φαντασία. Μήπως, τελικά, το μυστικό της διαχρονικότητας στην τέχνη είναι ότι δεν φοβάται την αλήθεια;

Which side are you on? - Florence Reece
Αν κάποιος δεν το γνωρίζει, δεν μπορεί να διανοηθεί ότι το τραγούδι γράφτηκε το 1931 από μια νοικοκυρά και μητέρα, η οποία καμία απολύτως σχέση δεν είχε με τη μουσική. Οι περισσότεροι το έχουμε ακούσει από τη Natalie Merchant, αλλά η πρώτη εκτέλεση ανήκει στη Φλόρενς Ρις, σύζυγο ενός συνδικαλιστή του σωματείου μεταλλωρύχων στην κομητεία Χάρλαν του Κεντάκι. Εκείνη τη χρονιά, οι μεταλλωρύχοι της περιοχής είχαν εμπλακεί σε μια σφοδρή και βίαιη αντιπαράθεση με τους ιδιοκτήτες των ορυχείων. Λόγω της ανάμειξης τού Σαμ Ρις στις κινητοποιήσεις, οι ιδιοκτήτες θεώρησαν καλό να καταφύγουν στη λύση του εκφοβισμού. Έτσι, η εταιρεία εξόρυξης προσέλαβε κάποιους «λεβέντες», οι οποίοι εισέβαλαν παράνομα στο σπίτι τής οικογένειας ψάχνοντάς το σπιθαμή προς σπιθαμή. Ο Σαμ Ρις είχε προειδοποιηθεί προηγουμένως και κατάφερε να διαφύγει, αλλά η Φλόρενς και τα παιδιά τους υπέστησαν βίαιη τρομοκρατία. Εκείνο το βράδυ, μόλις έφυγαν οι άντρες, η Ρις έγραψε τους στίχους του Which side are you on? σε ένα ημερολόγιο που κρεμόταν στην κουζίνα. Δανείστηκε τη μελωδία από έναν ύμνο βαπτιστών, το Lay the Lily Low, ή από την παραδοσιακή μπαλάντα Jack Munro παραλλάσσοντάς την ελαφρώς. Αργότερα, η Ρις ηχογράφησε το κομμάτι (περιλαμβάνεται στο άλμπουμ Coal Mining Women) και συνέβαλε με τον πιο έξυπνο τρόπο στη δικαίωση των συνδικαλιστικών αγώνων.



Sunday bloody Sunday - U2
Όπως και άλλοι ταλαιπωρημένοι λαοί, έτσι και οι Ιρλανδοί έχουν τη δική τους ματωμένη Κυριακή ή –για την ακρίβεια– τις δικές τους. Η πρώτη ήταν τον Νοέμβριο του 1920, όταν βρετανικά στρατεύματα εξαπέλυσαν πυρ εναντίον άμαχου πλήθους σε έναν ποδοσφαιρικό αγώνα στο Δουβλίνο, προβαίνοντας σε αντίποινα για τη δολοφονία Βρετανών μυστικών πρακτόρων. Η δεύτερη ανάγεται στις 30 Ιανουαρίου του 1972, όταν παραστρατιωτικοί πυροβόλησαν και σκότωσαν δεκατρείς πολίτες οι οποίοι διαδήλωναν υπέρ των πολιτικών δικαιωμάτων στο Ντέρι της Βόρειας Ιρλανδίας. Το γεγονός αυτό πυροδότησε μια σειρά βίαιων επεισοδίων σε ολόκληρη τη χώρα και, δέκα χρόνια αργότερα, ενέπνευσε ένα από τα διασημότερα πολιτικά τραγούδια στην ιστορία της ροκ, όσο κι αν επαναλάμβανε ο Μπόνο διαρκώς στις συναυλίες του ότι δεν πρόκειται για επαναστατικό τραγούδι. Μάλιστα, σε κάποιες από τις εμφανίσεις του γκρουπ –μια εκ των οποίων στο πάρκο Κρόου, όπου έγινε η αιματοχυσία– ανέμιζε μια λευκή σημαία, προκειμένου να μην πυροδοτηθούν περαιτέρω βιαιοπραγίες.
Το κομμάτι ηχογραφήθηκε στο άλμπουμ War. Μια μακάβρια ωστόσο σύμπτωση είναι ότι την ημέρα που ηχογραφούσαν οι U2 το κομμάτι για την ταινία Rattle and Hum, στο Ντένβερ λίγα χρόνια αργότερα, στις 8 Νοεμβρίου του 1987, σκοτώθηκαν δεκατρία άτομα στο Ενισκίλεν της Βόρειας Ιρλανδίας από βομβιστική ενέργεια του IRA. Ο Μπόνο, έπειτα απ’ αυτό, επεδίωξε να αντιπαραβάλει τη ματωμένη Κυριακή με την Κυριακή του Πάσχα, ημέρα κατά την οποία προτεστάντες και καθολικοί γιορτάζουν μαζί, τηρώντας αυστηρή ουδετερότητα. Με αυτόν τον τρόπο προσπάθησε να περάσει ένα φιλειρηνικό μήνυμα και στις δυο αντίπαλες πλευρές, γιατί πλέον, όπως δήλωσε κι ο ίδιος, του προκαλούσε αποστροφή όχι μόνο η τυφλή βία των Βρετανών αλλά και οι τρομοκρατικές ενέργειες του IRA. Μουσικά, το τραγούδι καταφανώς παραπέμπει ρυθμικά στα βρετανικά στρατεύματα και μελωδικά στο οργισμένο άμαχο πλήθος.




White Riot - Clash

Το τραγούδι θα μπορούσε να λέγεται White and Black Riot, για δυο λόγους. Πρώτον, σηματοδοτεί το ντεμπούτο ενός γκρουπ, το οποίο συνδύασε χαρακτηριστικά τις ρέγγε μπασογραμμές με τις πανκ κιθάρες. Δεύτερον, είναι εμπνευσμένο από μια συμπλοκή ανάμεσα σε λευκούς και μαύρους διαδηλωτές και την αστυνομία στο καρναβάλι του Νότιγκ Χιλ στην Αγγλία στις 30 Αυγούστου 1976. Στις ταραχές ενεπλάκησαν και τα μέλη των Clash, ο Joe Strummer και ο Paul Simonon καθώς και ο μάνατζέρ τους, ο Bernie Rhodes, οι οποίοι συνελήφθησαν για αντίσταση κατά της αρχής. Το συγκρότημα εξακολούθησε επί χρόνια να καταγγέλλει τις πρακτικές τής αγγλικής κυβέρνησης, καθώς και τη δισκογραφική του εταιρεία, τασσόμενο υπέρ των οικονομικά ασθενέστερων τάξεων, χρωματίζοντας πολιτικά οποιαδήποτε συναυλία του ή δημόσια δήλωσή του. Το τραγούδι ηχογραφήθηκε στον πρώτο δίσκο των Clash το 1977 (Clash), στο οπισθόφυλλο του οποίου μπορεί κανείς να διακρίνει μια φωτογραφία από τα επεισόδια της μοιραίας βραδιάς στο Νότινγκ Χιλ. Το lp κυκλοφόρησε στις ΗΠΑ το 1979. Όσο για το τραγούδι, παίχτηκε για τελευταία φορά από τον Joe Strummer και τον Mick Jones τον Νοέμβριο του 2002, ένα μήνα πριν από το θάνατο του Strummer από καρδιακή προσβολή. Το White Riot θα το θυμούνται και πολλοί νεότεροι, καθώς έχει παιχτεί επανειλημμένως από τον Θανάση Παπακωνσταντίνου και τους Λαϊκεδέλικα.


When the levee breaks - Led Zeppelin

Οι περισσότεροι από μας γνωρίζουμε το τραγούδι από το δίσκο των Led Zeppelin Led Zeppelin IV του 1971, ως ένα από τα πιο δύσκολα και πολύπλοκα –όσον αφορά την ενορχήστρωση– κομμάτια. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο που το έχουν παίξει λάιβ μόνο δυο φορές. Ωστόσο, το When the Levee Breaks γράφτηκε 43 χρόνια νωρίτερα, από τη Lizzie Douglas ή κατά κόσμον Memphis Minnie McCoy, μια από τις σημαντικότερες και πρωτοπόρες μπλουζίστες όλων των εποχών. Μπορεί το κομμάτι να ηχογραφήθηκε το 1929, αλλά η τραγουδίστρια, κιθαρίστρια και τραγουδοποιός το είχε εμπνευστεί δύο χρόνια πριν, από την καταστρεπτική πλημμύρα του Μισισιπί. Εκείνη τη χρονιά, στις φυτείες που εκτείνονταν κατά μήκος του ποταμού, μαύροι αγρότες δούλευαν νυχθημερόν κουβαλώντας αμμόσακους και χτίζοντας αναχώματα, προκειμένου να προστατέψουν την περιουσία των λευκών γαιοκτημόνων της περιοχής. Όλα αυτά βέβαια υπό απάνθρωπες συνθήκες και την επιτήρηση οπλισμένων ρατσιστών. Κατά τη διάρκεια μιας καταρρακτώδους βροχής, ο ποταμός φούσκωσε, με αποτέλεσμα η υπερχείλισή του να προκαλέσει τον πνιγμό εκατοντάδων αφροαμερικανών που δεν κατάφεραν να ξεφύγουν από τη φονική μανία του υδάτινου στοιχείου. Όσοι επέζησαν εξαναγκάστηκαν να παραμείνουν για να δουλέψουν σκληρά προς αποκατάσταση των ζημιών χωρίς τροφή, εφόσον η ανθρωπιστική βοήθεια που κατέφθανε από τις γύρω περιοχές κατέληγε καταχρηστικά στους εύπορους γαιοκτήμονες. Επίσης, δεν ήταν και λίγοι αυτοί που επιχείρησαν να αποδράσουν, με κίνδυνο της ζωής τους. Το τραγούδι δέχτηκε πολλές αλλαγές και μουσικά και στιχουργικά από τους Zeppelin, ενώ η διασκευή του θεωρείται, αν όχι καταπληκτική, τουλάχιστον υποδειγματική.



I don’t like Mondays - Boomtown Rats
Εκτός από τον παραλογισμό του Ξένου του Αλμπέρ Καμί, που αποτυπώθηκε στο Killing an Arab των Cure και αφορά έναν φόνο στον οποίο εξωθήθηκε ο πρωταγωνιστής από «τον υπερβολικά καυτό ήλιο του καλοκαιριού» και φυσικά τη δημιουργική φαντασία του συγγραφέα, υπάρχουν και παρεμφερή πραγματικά περιστατικά που υπερβαίνουν ακόμη και την πιο νοσηρή φαντασία. Το μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού της υφηλίου μισεί τις Δευτέρες. Ο ιδιότυπος όμως τρόπος που επέλεξε να επιδείξει αυτή την απέχθεια η δεκαεξάχρονη Μπρέντα Αν Σπένσερ υπήρξε ανεπανάληπτος. Κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξής του στο ραδιοφωνικό σταθμό του πανεπιστημίου της Τζόρτζιας στις 29 Ιανουαρίου 1979, ο Bob Geldof πληροφορήθηκε ότι η δεκαεξάχρονη πήρε θέση στο παράθυρο του σπιτιού της στο Σαν Ντιέγκο της Καλιφόρνιας και άρχισε να πυροβολεί στο απέναντι δημοτικό σχολείο εν ψυχρώ, σκοτώνοντας δυο ενηλίκους και τραυματίζοντας οκτώ παιδιά και έναν αστυνομικό. Στην ερώτηση των δημοσιογράφων γιατί το έκανε, απάντησε: «Δεν μου αρέσει η Δευτέρα. Δεν είχα κανέναν άλλο λόγο. Το έκανα για πλάκα. Ήταν σαν να στοχεύω πάπιες σε μια λίμνη». Το τραγούδι ηχογραφήθηκε και κυκλοφόρησε το 1979 στο lp των Boomtown Rats παραμένοντας Νο 1 στα charts της Μεγάλης Βρετανίας για τέσσερις εβδομάδες. Ο frontman του γκρουπ Bob Geldof χρειάστηκε να δώσει πολλές φορές εξηγήσεις γι’ αυτή την έμπνευσή του, διευκρινίζοντας ότι το περιστατικό τού φάνηκε από τα πλέον παράλογα που είχε ακούσει ποτέ κι ότι δεν το συνέθεσε για να επωφεληθεί από την τραγωδία εκείνης της ημέρας. Όσο για την ανήλικη φαρσέρ-δολοφόνο καταδικάστηκε σε 25 χρόνια κάθειρξη.



Mississippi Goddamn - Nina Simone
Η μεγάλη κυρία της τζαζ, μπλουζ και σόουλ, με τη βελούδινη φωνή, η Νίνα Σιμόν, έγραψε πάρα πολλή μουσική. Στίχους όμως έγραφε σπανίως. Φαίνεται ωστόσο πως, όταν το επιχειρούσε, είχε πολύ σοβαρούς λόγους• και η αδικία ήταν σίγουρα ένας από αυτούς. Το Mississippi Goddamn, το οποίο κυκλοφόρησε το 1964 στο άλμπουμ Jazz Masters, γράφτηκε με αφορμή τη δολοφονία του υπερασπιστή των ανθρώπινων δικαιωμάτων Μέντκαρ Έβερς στις 12 Ιουνίου του 1963 στον Μισισιπί και την πυρπόληση της εκκλησίας βαπτιστών της 16ης Οδού στο Μπίρμιγχαμ της Αλαμπάμας, όπου βρήκαν το θάνατο τέσσερα μαύρα κοριτσάκια στις 15 Σεπτεμβρίου του 1963. Η ίδια η Νίνα Σιμόν παραδέχτηκε πως, όταν έμαθε τα νέα, οργίστηκε τόσο πολύ που ήταν αποφασισμένη να πάρει το νόμο στα χέρια της και να σκοτώσει όποιον βρει μπροστά της. Ευτυχώς, την απέτρεψε ο σύζυγός της, ο Άντι, υπενθυμίζοντάς της ότι δεν είναι παρά μουσικός και ότι οφείλει να μιλήσει μέσα από τα τραγούδια της. Έτσι, κλείστηκε στο δωμάτιό της και δεν βγήκε παρά μόνο όταν είχε τελειώσει το τραγούδι. Αξίζει να σημειωθεί ότι Νίνα Σιμόν, γέννημα-θρέμμα της Νότιας Καρολίνας, δεν κατάφερε ποτέ να εξοικειωθεί με το ρατσισμό και, απογοητευμένη από την πολιτική και τη νοοτροπία της πατρίδας της, το 1969 αυτοεξορίστηκε οριστικά από την Αμερική, διαμένοντας σε άλλες χώρες όπως Λιβερία, Ελβετία και Γαλλία, μέχρι το τέλος των ημερών της.





88 seconds in Greensboro - OMD (Orchestral Manoeuvres in the Dark)
1979. Υπό τη σκέπη του Ψυχρού Πολέμου, στην Αμερική των μεγάλων ευκαιριών, ο αντικομμουνισμός και ο ρατσισμός καλά κρατούν. Στην περιοχή του Γκίνσμπορο στη Βόρεια Καρολίνα, η Κου Κλουξ Κλαν στο πλευρό του κινήματος των νεοναζί, από τη μια, οι κομμουνιστές σε συμμαχία με τους αφροαμερικανούς εργάτες, από την άλλη, επιδίδονται σε μια ατέρμονη διελκυστίνδα. Στις 3 Νοεμβρίου τα συνδικάτα των εργατών της βιομηχανίας της περιοχής και των κομμουνιστών οργάνωσαν πορεία κατά της Κου Κλουξ Κλαν, προκαλώντας τα μέλη της να βγάλουν τις μάσκες και να αντιμετωπίσουν την οργή του κόσμου. Κατά τη διάρκεια της συγκέντρωσης, ένα κονβόι από αυτοκίνητα μελών της Κου Κλουξ Κλαν και του αμερικανικού κόμματος ναζί πέρασε έξω από ένα στέκι των εργατών, με αποτέλεσμα να προκύψουν άγριες συμπλοκές. Οι άνδρες της Κου Κλουξ Κλαν και οι νεοναζί βγήκαν από τα αυτοκίνητά τους και άρχισαν να πυροβολούν στο ψαχνό, με αποτέλεσμα το θάνατο πέντε διαδηλωτών: ενός Κουβανού φοιτητή μετανάστη, μιας νοσοκόμας ακτιβίστριας, ενός σπουδαστή θεολογίας του Χάρβαρντ, ενός συνδικαλιστή και ενός παιδιάτρου που βοηθούσε παιδιά οικογενειών με χαμηλό εισόδημα. Ο ρόλος της αστυνομίας, σύμφωνα με τα μέσα που κάλυψαν το θέμα, υπήρξε για άλλη μια φορά αμφιλεγόμενος. Από το μακελειό προέκυψαν ωστόσο δύο θετικά στοιχεία: πρώτον, η ευαισθητοποίηση των Αμερικανών πολιτών και, δεύτερον, το τραγούδι των OMD που κυκλοφόρησε στο άλμπουμ Crush το 1985. Στην ερώτηση πόσος χρόνος χρειάζεται για να εκτελέσεις πέντε διαδηλωτές φαίνεται ότι ξέρουν καλά την απάντηση.



Midnight oil - Blue Sky Mine
Στο φαράγγι του Wittenoom της Δυτικής Αυστραλίας, στα ορυχεία εξόρυξης μπλε αμίαντου, από το 1947 έως και το 1966 εργάζονταν εκατοντάδες εργάτες, αγνοώντας τις σοβαρές επιδράσεις του αμίαντου στην υγεία. Μολονότι στις αρχές της δεκαετίας του 1950 το αρμόδιο υπουργείο Υγείας ανακοίνωσε την επικινδυνότητα της εισπνοής αμίαντου και έκρουσε τον κώδωνα κινδύνου στον ιδιοκτήτη, το ορυχείο παρέμεινε ανοιχτό και εξακολούθησε να απασχολεί πλήθος εργατών. Το πρόβλημα εντάθηκε όταν οι κάτοικοι της περιοχής χρησιμοποίησαν τον αμίαντο, ο οποίος αφθονούσε στην περιοχή και συνιστούσε ένα φθηνό υλικό, στην οικοδόμηση κτιρίων και στη διάνοιξη δρόμων. Βαθμηδόν ξεκίνησαν και οι πρώτοι θάνατοι από αμιάντωση και μεσοθυλίωμα, μια μορφή καρκίνου, οι οποίοι βάσει στατιστικών στοιχείων ανέρχονται στους 5.000: ένας στους τέσσερις εργάτες δηλαδή από όσους εργάζονταν στο ορυχείο. Η κυβέρνηση της Αυστραλίας αναγκάστηκε εκ των υστέρων να λάβει σοβαρά περιοριστικά μέτρα και να εκκενώσει την πόλη. Μια από τις μεγαλύτερες βιομηχανικές καταστροφές ωστόσο είχε συντελεστεί. Σήμερα από το Wittenoom δεν έχουν απομείνει παρά τα ερείπια μιας άλλοτε ακμάζουσας πόλης και το τραγούδι Midnight Oil, που κυκλοφόρησε το 1990 ως μια ροκ καταγγελία αδίστακτων κερδοσκόπων.



China - Joan Baez
Τον Μάη του 1989 η πλατεία Τιανανμέν ήταν γεμάτη από φοιτητές, απλούς πολίτες και απεργούς πείνας, οι οποίοι διαδήλωναν πολλές ημέρες υπέρ της δημοκρατίας. Σπουδαστές έβγαζαν λόγους σε διάφορα σημεία της πλατείας, πλανόδιοι πωλητές πουλούσαν αναψυκτικά και περαστικοί άντρες και γυναίκες με παιδιά στην αγκαλιά χειροκροτούσαν με τη θέρμη που γεννά η ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο. Οι μέρες περνούσαν και ο κόσμος δεν έλεγε να διαλυθεί. Οι διαδηλωτές δεν υπάκουσαν ούτε στις εκκλήσεις του πρωθυπουργού και γενικού γραμματέα του κομμουνιστικού κόμματος της Κίνας, Ζάο Ζιγιάνγκ, να διακόψουν την απεργία πείνας και τις διαμαρτυρίες. Λίγες ημέρες αργότερα, επιβλήθηκε στρατιωτικός νόμος. Στις 4 Ιουνίου ο λαϊκός απελευθερωτικός στρατός –εν αγνοία του πρωθυπουργού, όπως απεδείχθη εκ των υστέρων– έμελλε να δώσει ένα αιματηρό τέλος στις εξεγέρσεις τού πλήθους. Χιλιάδες άοπλοι άνθρωποι μάταια φύλασσαν τις γέφυρες και τους γύρω από την πλατεία δρόμους, προκειμένου να εμποδίσουν τους στρατιώτες και τα τανκς να προχωρήσουν. Οι στρατιώτες άνοιξαν πυρ χτυπώντας άκριτα τους διαδηλωτές. Επικράτησε χάος στο Πεκίνο επί τρεις ολόκληρες μέρες. Ο αριθμός των νεκρών παραμένει άγνωστος μέχρι σήμερα, ενώ το γεγονός αποσιωπήθηκε περίτρανα από τα κινεζικά μέσα μαζικής ενημέρωσης. Τα νέα της σφαγής έκαναν το γύρο του κόσμου και προκάλεσαν την κατακραυγή τής παγκόσμιας κοινής γνώμης. Το China, που κυκλοφόρησε την ίδια χρονιά (1989) στο άλμπουμ Speaking Of Dreams, γράφτηκε από τη Τζόαν Μπαέζ, με αφορμή τα επεισόδια στην πλατεία Τιανανμέν. Μολονότι το τραγούδι μοιάζει περισσότερο με θρήνο παρά με διαμαρτυρία, δεν παύει να είναι βαθιά πολιτικό.



Long hot summer - The Tom Robinson Band
Το τραγούδι αναφέρεται στις εξεγέρσεις του Στόουνγουόλ, τον Ιούνιο του 1969. Το μπαρ Stonewall Inn στον τομέα του Γρίνουιτς Βίλατζ της Νέας Υόρκης εκείνη την εποχή αποτελούσε το στέκι πολλών ομοφυλόφιλων που δεν έβρισκαν ησυχία από τις διαρκείς οχλήσεις και διώξεις της αστυνομίας. Το κύμα ομοφοβίας που είχε ενταθεί από τον μακαρθισμό είχε αποτέλεσμα να καταπατούνται συστηματικά τα ατομικά δικαιώματα ομοφυλόφιλων ανδρών και γυναικών. Στις 28 Ιουνίου του 1969, όταν η αστυνομία για μια ακόμη φορά εισέβαλε βίαια στο μπαρ, οι πελάτες αντέδρασαν ορμητικά, αντιστεκόμενοι στις συλλήψεις και την άσκηση σωματικής βίας. Το γεγονός προσέλκυσε το ενδιαφέρον και άλλων κατοίκων της πόλης, οι οποίοι συγκεντρώθηκαν εκεί και διαδήλωσαν για ένα ολόκληρο Σαββατοκύριακο. Η κορύφωση των συγκρούσεων ήρθε στη δημοσιότητα, ευαισθητοποιώντας την κοινή γνώμη για την οικτρή αντιμετώπιση των γκέι από τις αρχές και τους ομοφοβικούς πολίτες και συνετέλεσε σε μεγάλο βαθμό στην ικανοποίηση των αιτημάτων των ομοφυλόφιλων της Αμερικής, στην αποδοχή τής γκέι κουλτούρας και στην εδραίωση του queer κινήματος παγκοσμίως. Το τραγούδι κυκλοφόρησε το 1978 στο άλμπουμ Power In The Darkeness.



Red alert - Saxon
Στον πυρηνικό σταθμό ενέργειας του Τσέρνομπιλ, στο ερειπωμένο σήμερα χωριό Πριπιάτ της Ουκρανίας, στις 26 Απριλίου του 1986 σημειώθηκε μια από τις πλέον καταστρεπτικές εκρήξεις στην ιστορία του πλανήτη. Βρήκαν άμεσο θάνατο περισσότερα από τριάντα άτομα, εργαζόμενοι που βρίσκονταν εκείνη την ώρα στο εργοστάσιο, καθώς και άνδρες των πυροσβεστικών δυνάμεων που έσπευσαν σε βοήθεια. Περίπου διακόσιοι πενήντα άνθρωποι υπέφεραν από οξείας μορφής μόλυνση από ραδιενέργεια, ενώ ανυπολόγιστοι παραμένουν οι μακροπρόθεσμοι θάνατοι στην ευρύτερη περιοχή. Η καταστροφή του περιβάλλοντος είναι επίσης υπεράνω φαντασίας. Αφανίστηκαν ολοσχερώς τεράστιες εκτάσεις δασών ενώ είδη της πανίδας υπέστησαν σοβαρές μεταλλάξεις. Η περιοχή της πρώην Σοβιετικής Ένωσης σε ακτίνα τριάντα χιλιομέτρων, εκκενώθηκε μια μέρα αργότερα, ενώ χιλιάδες κόσμου αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια και τα υπάρχοντά τους, τα οποία μέχρι σήμερα βρίσκονται στην περιοχή που κηρύχτηκε απαγορευμένη ζώνη. Η αποσιώπηση της έκρηξης στον αντιδραστήρα Νο 4 από την κυβέρνηση της πρώην Σοβιετικής Ένωσης σαφώς δεν βοήθησε στην αντιμετώπιση της κρίσης, ενώ πιστεύεται ότι τα πραγματικά στοιχεία σχετικά με την καταστροφή ακόμη δεν έχουν δει το φως της δημοσιότητας. Οι Saxon συγκλονίστηκαν από το γεγονός, πόσω μάλλον που την αποφράδα ημέρα διέσχιζαν τα σύνορα της Σοβιετικής Ένωσης στο πλαίσιο της περιοδείας τους. Το Red Alert που μοιάζει περισσότερο σε δελτίο ειδήσεων με μουσική υπόκρουση, παρά σε τραγούδι, κυκλοφόρησε δύο χρόνια μετά την έκρηξη και περιλαμβάνεται στο άλμπουμ Destiny.



Remember - John Lennon
Όπως εμείς εδώ καίμε κάθε χρόνο εθιμικά τον Ιούδα, έτσι και οι Άγγλοι καίνε τον δικό τους προδότη, τον Γκάι Φοκς. Κάθε χρόνο στις 5 Νοεμβρίου γιορτάζεται η επέτειος της αποτυχημένης απόπειρας ανατίναξης του κοινοβουλίου, το 1605, από μια ομάδα καθολικών, με πρωτεργάτη τον Γκάι Φοκς, προκειμένου να σκοτώσουν τον βασιλιά Ιάκωβο Α΄. Οι τύψεις όμως ταλάνιζαν κάποια από τα μέλη της ομάδας, καθώς θα έβρισκαν το θάνατο και αθώοι υπέρμαχοι του καθολικισμού. Έτσι, εικάζεται ότι ένας εξ αυτών ειδοποίησε κρυφά έναν φίλο του λόρδο να μη μετάσχει στη συνεδρίαση της βουλής εκείνη την ημέρα. Η επιστολή κατέληξε στα χέρια του βασιλιά, ο οποίος έδωσε εντολή στο στρατό να χτενίσει το κοινοβούλιο. Οι στρατιώτες ανακάλυψαν τον Γκάι Φοκς στο υπόγειο να ετοιμάζει τα βαρέλια με το μπαρούτι. Τον συνέλαβαν και τον βασάνισαν μέχρι να κατονομάσει τους συντρόφους του, οι οποίοι μαζί με αυτόν εκτελέστηκαν προς παραδειγματισμό. Εκείνη τη νύχτα, οι Λονδρέζοι βγήκαν στους δρόμους, ανάβοντας πυρές και γιορτάζοντας το γεγονός. Από τότε μέχρι σήμερα η 5η Νοεμβρίου συνιστά μια από τις σημαντικότερες εθνικές επετείους της Αγγλίας, η οποία τιμάται με εκδηλώσεις και γιορτές υπέρ του θεσμού της δημοκρατίας. Εκτός από τα πυροτεχνήματα που φωτίζουν τον ουρανό του Λονδίνου, στήνονται ομοιώματα του Γκάι Φοκς, τα οποία γίνονται παρανάλωμα του πυρός κυρίως από τα μικρά παιδιά. Ο Τζον Λένον έγραψε ένα όμορφο τραγούδι που κυκλοφόρησε το 1970 στο άλμπουμ John Lennon: Plastic Ono Band. Παρεμπιπτόντως, η φυσιογνωμία του Γκάι Φοκς αποτυπώθηκε και στη μάσκα του πρωταγωνιστή της ταινίας V for Vendetta σε σενάριο των αδελφών Wachowski και σκηνοθεσία James McTeigue.



Vagabond ways - Marianne Faithfull
Η καλλιτέχνις εμπνεύστηκε το τραγούδι αυτό μόλις πληροφορήθηκε ότι διενεργούνταν θανατηφόρα ιατρικά πειράματα ευγονικής και στειρώσεις στους ανεπιθύμητους (εβραίους, τσιγγάνους, ομοφυλόφιλους, άτομα με ψυχολογικά νοσήματα και διανοητικές αναπηρίες κ.ο.κ.) στη Σουηδία μέχρι το 1970. Παρόμοιες πρακτικές εφαρμόζονταν συστηματικά από τη δεκαετία του 1930 μέχρι και λίγο μετά τη λήξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου στη ναζιστική Γερμανία. Ένα υπερβολικά μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού υπέστη βασανιστήρια και δολοφονήθηκε κτηνωδώς κατά τη διάρκεια του εγκλεισμού του σε στρατόπεδα συγκέντρωσης, με τη δικαιολογία ότι ήταν ακατάλληλοι (untermenschen), δηλαδή κατώτερο είδος ανθρώπου και έπρεπε να θυσιαστούν στο όνομα της φυλετικής υγιεινής βάσει του Προγράμματος Ευθανασίας Τ-4. Ωστόσο, η φράση vagabond ways (δόλια μέσα), αν και επελέγη σαφώς ποιητική αδεία, είναι από τις ηπιότερες που θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει η Faithfull για να περιγράψει την ανείπωτη κτηνωδία των πειραμάτων. Το τραγούδι κυκλοφόρησε το 1999 με το ομώνυμο άλμπουμ.



της
Κέλλυ Κυλίτου από το περιοδικό ΔΙΦΩΝΟ

1 σχόλιο:

taraxopoios είπε...

Περιττο να σου πω οτι εχω γινει φαν της σελιδας
Καταπληκτικο αρθρο
Μπραβο